W naszej propozycji pracy z talentami na Nowy Rok (znajdziecie ją tutaj) Beata wywołała mnie do tablicy, pisząc, że bardzo lubię pracować z przekonaniami. I rzeczywiście, jest to temat, który mnie fascynuje, ponieważ głęboko wierzę, że praca z przekonaniami i wartościami może być kluczem do prawdziwej transformacji. Ale zanim przejdziemy do pracy nad przekonaniami, warto zrozumieć, czym one właściwie są.
Każdy z nas je posiada: przekonania polityczne, opinie na temat zdrowia, stereotypy zakorzenione w naszej świadomości. Krótko mówiąc, przekonania to nasze wewnętrzne sądy lub myśli, które powstają w wyniku doświadczeń, wychowania czy wpływu otoczenia. Mogą być uświadomione lub nie, ale zawsze wpływają na to, jak postrzegamy siebie, innych i świat. Najczęściej działają z ukrycia, determinując nasze decyzje i działania.
Przekonania mogą nas wspierać i dodawać skrzydeł („Zasługuję na szczęście”), ale również ograniczać, np. sprawiając, że rezygnujemy z działania („Zawsze coś mi nie wychodzi”). Często przyczyną blokad są przekonania wpojone nam w dzieciństwie przez rodziców, nauczycieli czy otoczenie, w jakim się wychowywaliśmy. Kto z nas nie słyszał „Żeby zarobić, trzeba się narobić” albo „Kobiety nadają się tylko do kuchni”? Takie „mądrości” potrafią zagnieździć się w naszej głowie i kierować naszymi działaniami. Z moich doświadczeń wynika, że czasami, gdy nie wiadomo, co się dzieje, dlaczego fantastyczna osoba nie jest w stanie iść dalej, źródłem problemu bywa jakieś przekonanie. „Złotych porad” słyszymy mnóstwo i zwykle nie przywiązujemy do nich wagi aż do czasu, gdy podczas rozmowy z coachem okazuje się, że ciągle działamy zgodnie z babciną mądrością „kobietom w życiu musi być trudno”. Skoro musi, i na poziomie podświadomym głęboko w to wierzę, to przecież będę robić wszystko, żeby to udowodnić, co nie? Oczywiście odrobinę przesadzam, ale ciągle zaskakuje mnie, jak mocno tkwimy w historiach, które nam kiedyś opowiedziano, jak głęboko słowa, które usłyszeliśmy mimochodem, potrafią zapuścić korzenie w naszych głowach. Jeśli nieświadomie wierzę, że „zawsze coś mi nie wychodzi” albo „nie wolno mi popełnić błędu”, to być może odpuszczę po jednej nieudanej próbie albo nawet nie zacznę działać. Serdecznie tutaj polecam książki Agnieszki Kozak.
Przekonania często działają na poziomie nieświadomym, a mimo to silnie wpływają na nasze emocje, decyzje i działania. Praca nad nimi jest bardzo ważna, bo dzięki temu życie może być po prostu łatwiejsze. Czy potrzebny jest do tego coach? Niekoniecznie, choć rozmowa bardzo pomaga, bo lustro stawiane przez inną osobę zmusza nas do popatrzenia sobie w oczy. Sami czasami unikamy trudnych pytań albo niekoniecznie chcemy znaleźć odpowiedzi, a czasami po prostu nie słyszymy tego, co mówimy. Pamiętam sesję, podczas której w ciągu kilkunastu minut wynotowałam kilkanaście przekonań mojego klienta – i jego zdumienie, gdy je przytoczyłam. Przekonania potrafią się ukrywać.
Jak pracować z przekonaniami?
1. Po pierwsze, trzeba je poznać.
Pierwszym krokiem jest uświadomienie sobie swoich przekonań. Pomocne pytania to:
o „Co myślę o sobie w trudnych sytuacjach?”
o „Jak reaguję na porażki?”
o „Jak wpływają na mnie moje myśli: wspierają mnie czy blokują?”.
2. Potem warto zweryfikować przekonanie – trzeba sprawdzić, czy zidentyfikowane przekonanie jest prawdziwe.
o „Czy istnieją dowody, które potwierdzają to przekonanie?”
o „Po czym poznaję, że tak właśnie jest?”
o „Czy moje przekonanie działa na moją korzyść?”.
o Co czuję, gdy tak myślę/mówię?
3. Kolejny krok to zastanowienie się nad źródłem przekonania:
o Skąd mam to przekonanie?
o Kto mi je „podarował”?
o Na ile to przekonanie jest moje własne?
4. Następny etap do praca nad zastąpieniem jednego przekonania innym, bardziej wspierającym.
Przekonania mają to do siebie, że nie można ich tak po prostu odrzucić. System nie lubi próżni, w ich miejsce pojawią się inne przekonania. Zamiast odrzucać przekonania, trzeba nad nim popracować, przekształcić je tak, aby nas wspierało. Na przykład zamiast „Nie dam rady” można wprowadzić „Mam w sobie siłę, by spróbować”. Przekształcenie przekonań wymaga pracy i zastanowienia się, a potem jeszcze więcej pracy, bo potrzebujemy….
5. Utrwalić nowe wzorce. Zmiana przekonań wymaga systematycznej praktyki. Można stosować afirmacje, zapisywać pozytywne myśli lub korzystać z innych technik , aby wzmocnić nowe schematy myślowe.
Dlaczego warto?
Przyjrzenie się swoim przekonaniom pozwala lepiej zrozumieć, jak kształtują nasze życie. Zmiana ograniczających wzorców myślowych zwiększa pewność siebie, pomaga naprawić relacje i motywuje do działania. Nawet jeśli zmiana nie jest łatwa, praca nad przekonaniami to jedna z najskuteczniejszych metod rozwoju osobistego.
Świadomość tego, co dzieje się w naszej głowie, daje nam kontrolę nad własnym życiem, a transformacja przekonań często przynosi głębokie poczucie ulgi i uwolnienia. Klienci, z którymi pracuję, często mierzą się z przekonaniami, które wydawały się im niezauważalne, ale blokowały ich rozwój. Choć proces bywa trudny, to efekty są niezwykle satysfakcjonujące. Praca z przekonaniami to podróż w głąb siebie, która może odmienić Twoje życie na lepsze. 😊